กกต. ยื่นศาลรัฐธรรมนูญชี้ขาดอำนาจตรวจสอบคุณสมบัติ ส.ว.
กกต. เสียงข้างมากมีมติส่งเรื่องให้ศาลรัฐธรรมนูญวินิจฉัยขอบเขตอำนาจหน้าที่ในการตรวจสอบคุณสมบัติผู้สมัคร ส.ว. หลังศาลฎีกาแผนกคดีเลือกตั้งรับคำร้องทบทวนคดีฮั้วเลือก ส.ว.

เมื่อวันที่ 12 พฤศจิกายน 2569 สำนักงานคณะกรรมการการเลือกตั้ง (กกต.) มอบหมายให้เจ้าหน้าที่นำคำร้องพร้อมเอกสารประกอบจำนวน 2 ลัง ไปยื่นต่อศาลรัฐธรรมนูญ เพื่อขอให้วินิจฉัยชี้ขาดขอบเขตอำนาจหน้าที่ของ กกต. ในการตรวจสอบคุณสมบัติของผู้สมัครสมาชิกวุฒิสภา (ส.ว.)
ชนวนเหตุเกิดจากการที่ศาลฎีกาแผนกคดีเลือกตั้งได้รับคำร้องของกลุ่มผู้ร้องเรียนที่ขอให้ตรวจสอบคุณสมบัติผู้สมัคร ส.ว. และขอให้ทบทวนคำวินิจฉัยเดิมของ กกต. ในคดีฮั้วเลือก ส.ว. ทำให้ที่ประชุม กกต. มีมติเสียงข้างมาก 5 ต่อ 2 ให้ส่งเรื่องไปที่ศาลรัฐธรรมนูญ เพื่อใช้ช่องทางตามรัฐธรรมนูญชี้ขาดว่าอำนาจของ กกต. ในเรื่องนี้ถือเป็นอันสิ้นสุดแล้วหรือไม่
ประเด็นที่ กกต. ต้องการให้ศาลรัฐธรรมนูญตอบมี 2 เรื่องหลัก คือ เมื่อผู้อำนวยการการเลือกตั้งระดับอำเภอ จังหวัด และประเทศ ประกาศรับสมัครและรับรองรายชื่อผู้ที่มีคุณสมบัติครบถ้วนไปแล้ว คำสั่งนั้นถือเป็นที่สุดและห้ามใครมาตรวจสอบย้อนหลังอีกใช่หรือไม่ และเมื่อ กกต. ได้ตัดสินชี้ขาดคุณสมบัติไปแล้ว คำวินิจฉัยนั้นถือเป็นที่สุด โดยที่ผู้ร้องไม่สามารถนำเรื่องไปยื่นต่อศาลฎีกาเพื่อขอให้รื้อฟื้นหรือทบทวนใหม่ได้อีกใช่หรือไม่
มติเสียงข้างมากครั้งนี้ถูกคัดค้านจาก กกต. เสียงข้างน้อย 2 คน คือ นายสิทธิโชติ อินทรวิเศษ และนายชาย นครชัย โดยทั้งคู่ให้ความเห็นแย้งว่า คำร้องของ กกต. กำลังไปยุ่งเกี่ยวกับอำนาจการตรวจสอบของศาลฎีกา ซึ่งเป็นเรื่องที่อยู่นอกเหนืออำนาจของศาลรัฐธรรมนูญที่จะรับไว้วินิจฉัย อีกทั้งการยื่นเรื่องนี้ก็ไม่ใช่เหตุผลทางกฎหมายที่จะทำให้ศาลฎีกาต้องหยุดรอคำตัดสินก่อนดำเนินคดี
ความเห็นของ กกต. เสียงข้างน้อยสอดคล้องกับมุมมองของนักกฎหมายและอดีตตุลาการหลายรายที่ระบุว่า ตามหลักการแบ่งแยกอำนาจในรัฐธรรมนูญ ศาลแต่ละศาลต่างมีอิสระแยกออกจากกันอย่างเด็ดขาด ศาลรัฐธรรมนูญจึงไม่มีอำนาจเข้าไปก้าวก่ายหรือตรวจสอบการใช้อำนาจของศาลฎีกาได้ ขณะที่นายแสวง บุญมี เลขาธิการ กกต. เคยชี้แจงต่อวุฒิสภาก่อนหน้านี้ว่า การยื่นเรื่องดังกล่าวเป็นเพียงการขอความชัดเจนเรื่องขอบเขตอำนาจหน้าที่ตามกฎหมายเท่านั้น
Key facts
- กกต. เสียงข้างมาก 5 ต่อ 2 มีมติส่งเรื่องให้ศาลรัฐธรรมนูญชี้ขาดอำนาจตรวจสอบคุณสมบัติ ส.ว.
- การยื่นเรื่องเกิดขึ้นหลังศาลฎีกาแผนกคดีเลือกตั้งรับคำร้องขอให้ทบทวนคำวินิจฉัยเดิมของ กกต. ในคดีฮั้วเลือก ส.ว.
- กกต. เสียงข้างน้อย นายสิทธิโชติ อินทรวิเศษ และนายชาย นครชัย คัดค้านมติดังกล่าว
Three perspectives
Neutral
กกต. ยื่นศาลรัฐธรรมนูญขอให้วินิจฉัยขอบเขตอำนาจหน้าที่ในการตรวจสอบคุณสมบัติผู้สมัคร ส.ว. ว่าเป็นอันสิ้นสุดหรือไม่
Positive
กกต. ดำเนินการใช้ช่องทางตามรัฐธรรมนูญเพื่อขอความชัดเจนเรื่องขอบเขตอำนาจหน้าที่ตามกฎหมาย
Negative
กกต. เสียงข้างน้อยเห็นว่าการยื่นเรื่องนี้เป็นการไปยุ่งเกี่ยวกับอำนาจการตรวจสอบของศาลฎีกา
Your week in news, every Wednesday
The biggest stories of the week for your edition, in your inbox every Wednesday morning, your time. Free, and you can unsubscribe at any time.