Ειρήνη Παπά
Η Ειρήνη Παπά ήταν Ελληνίδα ηθοποιός με διεθνή σταδιοδρομία που συμμετείχε σε σημαντικές διεθνείς παραγωγές.

Η Ειρήνη Παπά γεννήθηκε στις 3 Σεπτεμβρίου 1929 στο Χιλιομόδι Κορινθίας ως Ειρήνη Λελέκου. Η οικογένειά της αποτελούνταν από δασκάλους, όπως η μητέρα της Ελένη Λελέκου και ο πατέρας της Σταύρος Λελέκος. Ο πατέρας της υπήρξε διευθυντής στο σχολείο του Σοφικού Κορινθίας και της έμαθε να διαβάζει αρχαίους Έλληνες.
Ξεκίνησε από την ηλικία των 15 ετών ως ραδιοφωνική παραγωγός, τραγουδίστρια και χορεύτρια. Παρακολούθησε μαθήματα υποκριτικής στη Δραματική Σχολή του Εθνικού Θεάτρου, με δασκάλους τους Γιώργο Γληνό, Νικόλαο Παρασκευά, Λουκά Καρυντινό, Πέλο Κατσέλη και Δημήτρη Ροντήρη.
Πρωτοεμφανίστηκε στο θέατρο το 1948 στην επιθεώρηση Άνθρωποι… Άνθρωποι στη Λυρική Σκηνή. Η πρώτη της ταινία ήταν οι Χαμένοι άγγελοι του Νίκου Τσιφόρου το 1948. Το 1951 έγινε γνωστή διεθνώς με την ταινία Νεκρή Πολιτεία του Φρίξου Ηλιάδη, η οποία προβλήθηκε στο Φεστιβάλ των Καννών.
Στη συνέχεια συμμετείχε σε δεκάδες ταινίες, όπως οι Τα κανόνια του Ναβαρόνε (1961), ο Αλέξης Ζορμπάς (1964) και το Z (1969). Εμφανίστηκε επίσης στις ταινίες Ηλέκτρα (1962) και Ιφιγένεια (1977), οι οποίες υπήρξαν υποψήφιες για Όσκαρ. Το 1967 πρωταγωνίστησε στο θέατρο Μπρόντγουεϊ.
Στο θέατρο ενάντιασε το 1979 στο Ηρώδειο και το 1983 εμφανίστηκε στην Επίδαυρο στην Ηλέκτρα σε σκηνοθεσία Μιχάλη Κακογιάννη. Στην πορεία της συμμετείχε σε διεθνείς παραγωγές όπως η Η Άννα των χιλίων ημερών (1969). Επίσης συμμετείχε σε μουσικά έργα, όπως το 1969 στο Canta Theodorakis.
Τιμήθηκε με το Παράσημο του Ταξιάρχη του Τάγματος του Φοίνικος το 1995 και το «Βραβείο Ρώμη» το 2008. Το 2000 έλαβε τον τίτλο Γυναίκα της Ευρώπης και το 2009 τον Χρυσό Λέοντα Μπιενάλε του Θεάτρου της Βενετίας. Συνολικά έλαβε περισσότερες από 24 τιμητικές διακρίσεις.
Κατά την περίοδο της Χούντας αυτοεξορίστηκε εκτός Ελλάδας και ανέπτυξε αντιδικτατορική δράση. Τα τελευταία ενεργά χρόνια της διέμενε στην Πορτογαλία, όπου ίδρυσε θέατρο για αρχαίες τραγωδίες. Απέβησε στην Κηφισιά στις 14 Σεπτεμβρίου 2022 σε ηλικία 93 ετών.
Key facts
- Γεννήθηκε το 3 Σεπτεμβρίου 1929 στο Χιλιομόδι Κορινθίας.
- Συμμετείχε σε ταινίες όπως Τα κανόνια του Ναβαρόνε και ο Αλέξης Ζορμπάς.
- Τιμήθηκε με τον Χρυσό Λέοντα Μπιενάλε του Θεάτρου της Βενετίας το 2009.
- Απέβησε στις 14 Σεπτεμβρίου 2022 στην Κηφισιά.