آیدا پناهنده
آیدا پناهنده فیلمساز، فیلمنامهنویس و تهیهکننده ایرانی است که با فیلم ناهید در جشنواره کن موفق به دریافت جایزه شد.

آیدا پناهنده متولد ۱۷ شهریور ۱۳۵۸ در تهران است. او از پدر و مادری آذربایجانی اهل شهر خوی است که پدرش عبدالصمد پناهنده و مادرش نزهت ریاضی هستند.
پناهنده دوران تحصیل خود را در مدرسه راهنمایی سمیه و دبیرستان هشتم شهریور در منطقه شش تهران گذراند. او در سال ۱۳۷۷ وارد دانشکده سینما و تئاتر دانشگاه هنر شد و لیسانس فیلمبرداری و سپس فوق لیسانس سینما خود را در سال ۱۳۸۴ دریافت کرد.
او فعالیتهای خود را با نوشتن داستان کوتاه در مجله کارنامه آغاز کرد. اولین داستان او با نام «آنا» در اسفندماه ۱۳۷۸ در این مجله منتشر شد و پس از آن داستانهای دیگری مانند «آخرین قربانی» و «زنانی که به سقف نگاه میکنند» را نوشت.
پناهنده ساخت فیلمهای کوتاه را همزمان با تحصیل آغاز کرد. فیلم کوتاه «آن دستها» در سال ۱۳۸۴ برنده بهترین فیلم کوتاه در بخش نگاه نو جشنواره بینالمللی فیلم کوتاه تهران شد. او همچنین فیلمهای کوتاهی چون روشناییهای شهر و تاج خروس ساخت.
او اولین فیلمنامه بلند خود را با ارسلان امیری نوشت که در قالب فیلم تلویزیونی «گمشده در تاریکی» در سال ۱۳۸۶ ساخته شد. پناهنده سپس فیلمهای تلویزیونی «قصه داوود و قمری» در سال ۱۳۸۸ و «آبروی از دست رفته آقای صادقی» در سال ۱۳۹۰ را کارگردانی کرد.
اولین فیلم سینمایی بلند او «ناهید» در سال ۱۳۹۳ ساخته شد که جایزه «آینده نویدبخش» را در بخش نوعی نگاه جشنواره فیلم کن ۲۰۱۵ دریافت کرد. او پس از آن فیلم «اسرافیل» را در سال ۱۳۹۵ ساخت که در جشنواره فیلم لندن به نمایش درآمد.
پناهنده در سال ۲۰۱۸ فیلم «پاییز نیکایدوها» را در ژاپن ساخت که محصول مشترک ژاپن و هنگ کنگ بود. چهارمین فیلم سینمایی او با نام «تی تی» در جشنواره بینالمللی فیلم توکیو به نمایش درآمد.
Key facts
- دریافت جایزه آینده نویدبخش از جشنواره فیلم کن ۲۰۱۵ برای فیلم ناهید.
- برنده جایزه Women In Motion از جشنواره فیلم کن ۲۰۱۶.
- تحصیل در رشته سینما در دانشگاه هنر تهران.
- کارگردانی فیلمهای سینمایی ناهید، اسرافیل، پاییز نیکایدوها و تی تی.