Phạm Ngọc Thảo
Phạm Ngọc Thảo là một Đại tá tình báo của Quân đội nhân dân Việt Nam, người từng hoạt động dưới vỏ bọc sĩ quan cao cấp và chính khách tại chính quyền Sài Gòn.

Phạm Ngọc Thảo, tên khai sinh là Albert Phạm Ngọc Thuần, sinh ngày 14 tháng 2 năm 1922. Ông là Đại tá tình báo của Quân đội nhân dân Việt Nam, đồng thời mang quân hàm Đại tá của cả Quân đội nhân dân Việt Nam và Hoa Kỳ. Ông từng là thành viên chủ chốt trong hai cuộc đảo chính tại Việt Nam Cộng hòa vào những năm 1964, 1965.
Ông sinh ra tại Thành phố Cần Thơ trong một gia đình Công giáo toàn tòng. Cha ông là Adrien Phạm Ngọc Thuần, một địa chủ lớn có quốc tịch Pháp, và mẹ là bà Martha Nguyễn Thị Giai. Sau khi học tại trường Lasan Taberd hoặc Chasseloup Laubat, ông đến Hà Nội và tốt nghiệp Trường kỹ sư công chánh vào năm 1942.
Khi kháng chiến chống Pháp bùng nổ, ông tuyên bố hủy bỏ quốc tịch Pháp để về Vĩnh Long tham gia kháng chiến. Năm 1946, ông tốt nghiệp khóa I Trường Võ bị Trần Quốc Tuấn và được điều về Phú Yên làm giao liên. Sau đó, ông giữ chức Trưởng phòng mật vụ Ban quân sự Nam Bộ và Tiểu đoàn trưởng Tiểu đoàn 410 thuộc Quân khu 9.
Năm 1950, ông được kết nạp vào Đảng Cộng sản Việt Nam. Sau Hiệp định Genève, ông được Bí thư Xứ ủy Lê Duẩn chỉ định ở lại miền Nam với nhiệm vụ thâm nhập vào hàng ngũ cao cấp của chính quyền Sài Gòn. Theo Võ Văn Kiệt, ông được quyền tùy cơ ứng biến và hoạt động độc lập để phục vụ mục tiêu thống nhất đất nước.
Nhờ sự giới thiệu của Giám mục Phêrô Ngô Đình Thục, ông được sắp xếp làm việc tại Sở Tài chánh Nam Việt và sau đó chuyển ngạch quân sự với hàm Đại úy. Khi làm Tỉnh trưởng Kiến Hòa, ông đã thả 2000 tù chính trị và cố ý làm lệch hướng các cuộc càn quét của quân đội Việt Nam Cộng hòa. Sau khi chế độ Ngô Đình Diệm sụp đổ năm 1963, ông tham gia nhiều vụ đảo chính nhằm gây mất ổn định chính quyền Sài Gòn.
Sau một cuộc đảo chính bất thành vào năm 1965, ông bị chính quyền Việt Nam Cộng hòa truy nã và kết án tử hình. Ông bị bắt, tra tấn và sát hại vào ngày 17 tháng 7 năm 1965. Đến năm 1995, ông mới được phong Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.
Key facts
- Phạm Ngọc Thảo là Đại tá tình báo của Quân đội nhân dân Việt Nam.
- Ông từng giữ các chức vụ cao cấp trong chính quyền Sài Gòn và tham gia các cuộc đảo chính năm 1964, 1965.
- Ông tốt nghiệp Trường kỹ sư công chánh năm 1942.
- Ông được phong Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân vào năm 1995.